Op veel etiketten staat 40% of 43%. Dat is geen toeval: de meeste whisky wordt vóór botteling verdund met water tot een vaste sterkte. Bij cask strength gebeurt dat niet.
Wat er in het vat gebeurt
Nieuw distillaat gaat het vat in op ongeveer 63%. Tijdens de rijping verdampt er een deel — de angel's share — en daalt het percentage langzaam. Na tien of twintig jaar zit een vat vaak rond de 50 tot 58%.
Bottel je dat zoals het is, dan heb je cask strength. Vatsterkte, in het Nederlands.
Waarom het uitmaakt
Water toevoegen doet meer dan alleen verdunnen. Het verandert de manier waarop aroma's vrijkomen en het haalt een deel van de body weg. Bij cask strength krijg je de whisky compleet.
Daar staat tegenover dat het intenser is. De alcohol kan de eerste slok domineren voordat je de rest oppikt.
Hoe je hem drinkt
Begin puur. Neem een kleine slok en geef je mond even de tijd; de tweede slok proeft altijd anders dan de eerste.
Voeg daarna eventueel een paar druppels water toe. Niet een scheut — een paar druppels. Dat opent de whisky vaak op een manier die je niet ziet aankomen. Blijf toevoegen tot je het punt vindt waarop hij voor jou het beste zit.
Dat is meteen het aardige aan vatsterkte: je bepaalt zelf waar je uitkomt, in plaats van dat de bottelaar dat voor je heeft gedaan.
Bij ons
We bottelen regelmatig op vatsterkte, bijvoorbeeld de Vallis Dune StormBank. Meer termen vind je in het whisky woordenboek.